कुल देवताको पूजा कहिले गर्ने? १२ मष्टो देवता, व्रत, पूजा विधि र कुलदेवता बोलाउने सही समय
कुल देवता हाम्रो कुल, वंश र परम्परासँग जोडिएको महत्वपूर्ण धार्मिक आस्थाको केन्द्र हो। पुस्तौँदेखि आफ्नो कुलदेवताको पूजा, आराधना, व्रत तथा कुलाचार पालना गर्ने परम्परा नेपाली समाजमा रहँदै आएको छ। विशेषगरी मष्टो परम्परा मान्ने समुदायमा कुलदेवताको पूजा, धामी–झाँक्री परम्परा तथा कुलथानको विशेष महत्व रहेको पाइन्छ।
कुलदेवताको पूजा कुन तिथि, बार र समयमा गर्ने? कुलदेवतालाई कसरी बोलाउने? १२ भाइ मष्टो देवता को–को हुन्? कुलदेवताको व्रत छोरा वा छोरीले बस्न मिल्छ कि मिल्दैन? बलि पूजा कहिले गर्ने र कुन अवस्थामा नगर्ने? यी विषयमा आफ्नै कुल परम्परा र कुलाचारअनुसार नियम फरक हुन सक्छन्।
कुल देवताको पूजा कहिले गर्ने?
१२ मष्टो देवताको पूजा
कुल देवतालाई बोलाउने सही समय
कुल पूजामा बलि पूजा कहिले गर्ने?
कुन तिथि वा बारमा कुल पूजा गर्न हुँदैन?
कुल देवताको व्रत कहिले बस्ने?
कुल देवताको व्रत कहिले बस्ने?
छोरा वा छोरीले कुलदेवताको व्रत बस्न मिल्छ?
कुल देवता किन सबैभन्दा महत्वपूर्ण मानिन्छ?
कुलदेवताको पूजा गर्दा सामान्य रूपमा निम्न चरणहरू अपनाउने गरिन्छ:
- पूजा स्थल तथा कुलथान सफा गर्ने।
- स्नान गरी शुद्ध भएर पूजा सामग्री तयार गर्ने।
- दीप तथा धूप प्रज्वलन गर्ने।
- गणेश तथा अन्य आवश्यक देवताको स्मरण गर्ने।
- आफ्नो कुलदेवताको नाम–स्मरण तथा आह्वान गर्ने।
- फूल, अक्षता, फलफूल, नैवेद्य तथा कुलपरम्पराअनुसारका सामग्री अर्पण गर्ने।
- कुलाचारमा बलिको परम्परा भए सम्बन्धित विधि पालना गर्ने।
- कुलधामी वा गुरुबाट आवश्यक पूजा तथा आशीर्वाद ग्रहण गर्ने।
- कुलदेवताको प्रसाद ग्रहण गर्ने।
- परिवार तथा कुलको सुख, शान्ति, समृद्धि र संरक्षणको कामना गर्ने।
पूजा सामग्री र विधि भने कुलअनुसार फरक हुन सक्छ।
“कुल हाम्रो ठूलो देवता हो, कुलको सम्मान गरौँ, कुल परम्पराको संरक्षण गरौँ।”
अन्त्यमा
कुलदेवताको पूजा केवल एउटा धार्मिक कर्म मात्र नभई पुर्खादेखि चलिआएको कुलपरम्परा, संस्कार र आस्थासँग जोडिएको महत्वपूर्ण अभ्यास हो। कुलपूजा गर्दा सही तिथि–मिति, पूजा विधि, कुलाचार र परम्पराको सम्मान गर्नुपर्छ।
आफ्नो कुलदेवता, मष्टो, वायु, थानी वा अन्य कुलशक्तिको पूजा तथा आह्वान गर्ने विधि फरक हुन सक्ने भएकाले सम्पूर्ण जानकारी जय होस टेलिभिजन
जय कुल देवता। 🙏
जय मष्टो देवता। 🙏
जय होस टेलिभिजन।
